SERANDER NEDİR?

Orta ve özellikle Doğu Karadeniz bölgesine özgü, tepesinde teker bulunan 1,5-2 metre yüksekliğindeki kazıkların üstüne oturtulan 4x5 m. boyutlarında, ağaçların birbirine geçirilmesi ve ahşap yığma tekniği ile yapılmış estetik mısır ambarına Serander denir. 30-50 cm çapında olabilen yuvarlak/bombeli ağaç teker 4,6 ya da 8 olabilen kazıkların (direklerin) tepesine konmakta ve bunun üstüne de seranderin gövdesi oturtulmaktadır. Böylece direklerden tırmanan farenin seranderin içine girmesi önlenmiş olmaktadır.
Seranderlerin ana işlevi mısırı kurutmak ve onu güvenli bir şekilde saklamaktır. Mısırın Karadeniz kültüründe önemli bir yeri vardır. Denilebilir ki serander mısırın çocuğudur. Bununla birlikte çeşitli yan işlevleri de vardır. Bir zamanlar hemen her evin yanında bulunan Seranderler, gıda ambarı işlevini yerine getirmektedir. Buğday, mısır, fasülye, patates, meyve kuruları, turşular, baklagiller, fındık ve diğer kışlık ihtiyaçlar seranderde saklanmaktadır.

Elde edilen mısırın tamamı ekşidiği ve acıdığı için bir seferde un yapılarak saklanmaz. İhtiyaç duyulduğunda seranderde bulundurulan taş el değirmeni ile öğütülerek yarma yapılır ya da değirmende un yapılarak tüketilir.

Orta ve özellikle Doğu Karadeniz bölgesine özgü bu serander yine karadeniz insanları bu eski geleneğini lokanta çay solonları pastahane gibi iş yerleri açarak kullanmaya başlandı ve  ilgi  çekiyor.Trabzon Ataparkta  orjinalini görebilirsiniz. 

Ali Rıza Altınsoy